Akıllı Hedeflerle Harekete Geçmek (Smart Metodu)

Smart Model

 

Girişimci Ruhu olan herkes için temel ana bir soru var.

Spesifik sorumuz  “Harekete geçme bir şeyi başlatma konusunda çok majör sorun yaşıyoruz  Ne Yapabilirim?

Erteleme hastalığı, mükemmel olsun, el âlem ne der? gibi birçok bahanemiz mevcut ve hemen hemen herkes bu kısır döngüye giriyor.

Başarıya giden yolda kişisel yâda iş hayatı fark etmez dört ana başlık mevcuttur.

1-) Karar vermek

2-) Hedef belirlemek

3-) Harekete geçmek

4-)  Engelleri aşmak

İnsanların yaptığı en büyük hatalardan biri hedef belirleme basamağını atlayıp bir sonraki basamağa geçmeleridir.

Eliyahu M.GOLDRATT (The Goal) https://en.wikipedia.org/wiki/Eliyahu_M._Goldratt

“Amaç” kitabı Orta Amerika da bir fabrika müdürünün hayatı hakkında bir roman yazar bu kitabı (Theory of Constraints) Kısıtlar Teorisini açıklamak amacıyla yazıyor. Kısıtlar teorisi Eliyahu Goldratt’in yıllarca üzerinde bir danışmanlık şirketi kurduğu bir organizasyon konsepti özellikle Endüstri mühendisliklerinde okutulan bir kitaptır. Başarılı markaların üst düzey yöneticilerin uyguladıkları sistemde aslında arkada bilimsel teoriler işin uzmanlarının yazıp çizdiği kilit noktalar var. Kimse rastgele hadi biz bu işe girişelim yapalım demiyor. Örneğin Toptancıdan kumaşı 3 liraya al pazarda sat yada tekel bayi dükkanı aç bütün gün müşteri bekle bunlarda girişimcilik. Ama siz akıllı bir Girişimci olacaksanız dünyada önemli bir noktaya gelecek startuplar kuracaksanız bunları yapmak zorundasınız. Sen girişimci ruhu olan bir yönetici olacaksan sen fark yaratacaksan sen lider olacaksan bunların hepsini yapmak zorundasın. Kısıtlar Teorisi bu anlamda çok önemli örneğin bir amaç belirlediniz amaca giderken yolda karşılaşacağımız sorunlar üzerine kurulu bir teoridir. Bir fabrikada geçiyor üretim üzerine endüstri mühendisliği üzerine bir teori ama birçok meslekte bu teoriyi bilimsel olarak ele alıp (psikologlar, yönetim veya aile danışmanları gibi) işlerinde kullanmışlardır.

Yeni bir girişim başlatmak, ek bir iş yapmak, ya da girişimciyiz hali hazırda işimizi bir üst basamağa taşımak istiyor olabiliriz. Bu kriz döneminde sosyal medyada bütün gün yatıp “bu kriz çok iyi geldi şu kadar kitap okudum, hobilerim geliştirdim” diye yazan bir sürü insan var. Fakat her gördüğünüze inanmayın bu tarz paylaşımlar sizi pozitif etki etmiyor negatif etki ediyorsa çok tehlikeli bir nokta olan Korku alanındasınız bu alandan çıkıp öğrenme alanına geçmeniz gerekiyor. Bunları yapmaya karar verdiniz ama ne yapacağınızı bilmiyorsunuz. Yapmanız gereken iki şey var bir kağıt ya da defter birde kalem bu tarz çalışmaları teknolojiden uzak durup yapmanızı tavsiye ediyorum. Majör değişimlerde karar aşamasında bu tarz çalışmaları duvarlarınızda A-3 yada ofislerinizde yazı tahtalarını kullanarak yapabilirsiniz.

Karar vermek neye karar verdiniz yazın hiçbir şey büyük olmak yâda ulvi olmak zorunda değildir. Örneğin Startup kurmaya karar verdiniz, kişisel bir blog açmaya karar verdiniz yâda kendime dönüp kişisel markam için bir şeyler yapacağım diyebilirsiniz. Bu metodu uygularken birden fazla parçaya bölebilirsiniz.

İnsanların %99,9 u bir şeye karar vermeden harekete geçiyor. Çünkü bilinçaltı refleksimiz bir şey gördüğü an bum git bunu al, harekete geç gibi komutlar veriyor sen farkında olmadan gidip onu yapıyorsun. Şimdi biz bugün adım adım düşünerek mantığımızı öne koyarak ilerleyeceğiz. İlk olarak Hedeflerimizi belirlemeye başlıyoruz ve bunu SMART metoduyla yapacağız. Hedefleri belirledikten sonra harekete geçmek çok kolay sonrasında dönüp hedeflerimizde ne durumdayız kontrol etmek çok kolay olur. Örneğin Ekiple bir Marka için bir toplantıdayız onu yapacağız bunu yapacağız kararlar verildi hadi başlayalım arkadaşlar dendi. Ben “Bir dakika ne yapıyorsunuz neyin startını veriyoruz.” dedim. Arkadaşlar “Abi karar verdik işte İç görü ortada biz o iç görü üzerine çalıştık çok güzel bir fikir ortaya çıkardık şimdi yaratıcı ekip üzerinde çalışacağız. Ben dedim ki “Akıllı hedefleri belirlediniz mi?”. Bu işin ne zaman biteceği var, bu iş markanın duruşuna mottosuna uygun olup olması var. O kadar çok Spesifik konu vardı ki kalem kâğıdı alıp bir saat bu akıllı hedefleri belirledik ve sonra harekete geçtik. O hedefleri belirlerken iki önemli sebep vardı.

  • Markanın duruşuyla, karakteriyle, diliyle ve mottosuyla uygun ilgili şeyler yapmak
  • Ölçümleme, raporlama yaparken biz başarılı olduk mu?  Olduysak neye göre kime göre olduk.

Tüm reklamcıların söylediği bir reklam yaptım efsane oldu. Kime göre efsane oldu sen ne hedef belirledin ki ne yaptın ki efsane oldu. Bir markaya reklam kampanyası yaparken bile eğer akıllı smart hedefleriniz yoksa dönüp dolaşıp nereye geleceksiniz. Biz bu kampanyayı yaptık bu kampanyada bir sürü kişi çalıştı büyük bütçeler, emekler harcandı dediniz. Fakat günün sonunda bu kampanya ne kadar başarılı oldu hadi ölçümleyelim dediğinizde başta akıllı Smart hedefler elimizde yoksa kesinlikle objektif, bilimsel ve veriye dayalı bir ölçümleme yapamayacaksınız. Bu sefer sübjektif şeyler yazacaksınız rapora sonra ciddi paralar verip reklamcılık ödüllerine başvurup reklamınızın ödül almasını bekleyeceksiniz. Çünkü başarı kriteriniz buradan alacağınız ödüller olacak. Her sektörde olduğu gibi ödüller verilir onları ofislerimize, evlerimize yerleştirip süper çok başarılı işler yaptık diye övünç kaynağı olarak gösteririz.

Smart Medot

SMART: Spesific:Spesifik    Measurable : Ölçülebilir  Achievable: Ulaşılabilir   Relevant: İlgili   Time-Bound: Zaman Sınırlı

Kilit nokta şudur Siz akıllı bir hedef belirlerken mümkün olduğunca -cümleniz uzun yâda kısa olabilir fark etmez- hedefinizi bir cümlede belirlemeniz gerekir.  Bu hedef kişisel yâda iş yaşamınızla ilgili olabilir süresi 1-6 aylık yâda 1-3 yıllık olabilir hiç fark etmez. Smart metoduyla bir cümleyle hedefinizi belirlediniz kâğıda yazdınız sonrasında çalışma masanıza, duvarınıza yâda cebinize koyun dursun. Bu Smart hedefi belirledikten sonra işiniz kolaylaşıyor artık yörüngeden çıkmıyorsunuz. Akıllı hedef (SMART) belirleyemeyenler kendince hedef belirlediklerini zannedip kâğıda dökenler oraya sadece hayallerini yazıyorlar. Hayal kurmak güzeldir her girişimci hayal kurar. Hayallerle hedefler çok farklıdır hepimiz bu hataya düşeriz.

Akıllı hedefi (SMART) ilk kim kullanmıştır diye baktığımızda Peter DRUCKER karşımıza çıkar. https://tr.wikipedia.org/wiki/Peter_F._Drucker

Peter Drucker‘ın Hedeflerle Yönetim (Management by Objectives) teorisi var. Beyaz yakalıların iş hayatı hedeflerle yönetmekle geçiyor. İşletmecilikte çok önemli bir yeri olan Peter Drucker işletmenin altında yönetim danışmanlığında, yönetim hocalığında çok önemli bir isimdir. Peter Drucker’ın temel ilkesinin özü: Hedeflere Göre Yönetim olarak ortak hedefleri belirlemek ve sonuçlar hakkında geri bildirim sağlamaktır. Zorlu ancak ulaşılabilir hedefler belirlemek, çalışanların motivasyonunu ve güçlendirilmesini teşvik eder. Bağlılığı arttırarak yöneticilere, kuruluşların gelişimine ve hedeflerine katkıda bulunan yeni fikirlere ve yeniliğe odaklanma fırsatı verir.

Smart Model

Peter Drucker’ın 1970 yıllarda söylediği bir söz o dönemde ne kadar aykırı teoriler yarattığına dair bir örnektir. O yıllara göre inanılmaz öngörülü bir hareket ikinci dünya savaşı sonrası kapitalist sistemin, medyanın ve pazarlamanın kuralları konuyorken çıkıp “Bilgi yeni ekonominin asıl sermayesidir. ”diyor. Herkes sermaye dediğinde finansal metriklere bakarken kapitalist bir bakış açısı hâkimken burada Bilgiyi öne çıkarıyor. Peter Drucker 1984 yılında söylemiş olduğu  “Bir tepe yöneticinin en düşük maaş alan işçinin 20 katından fazla maaş almasının doğru olmayacağını dile getirdi. Kapitalizme karşı sektöre karşı çıkışlarıyla bilinen biriydi.

Spesifik :

Ne yapıyorum bu projenin içinde kimler var siz tek olarak mı yoksa ekiple mi bu işi yapacaksınız mümkün olduğunca rakam veri üzerinden hedef belirlemeliyiz. Bu işi nerede yapacağım lokasyonu daha özellikli (Adana’da 3 ay için 2 personelle bir kebapçı açacağım) hedeflerimiz olmalı. Hangi kaynakları kullanacağım? Girişimcilerin ve beyaz yakalıların  %90 hatayı burada yapıyor elindeki kaynaklara bakmadan (maddi, ekip, zaman) o kadar büyük hedefler koyuyor ki onlar artık rüya olmaya başlıyor.  Elimizdeki bütün spesifik doneleri kağıda dökmemiz lazım nerede, kimler var, kaynaklarımız nedir.

Ölçülebilir :

Elinizdeki tüm ölçülebilir verileri bir şey mi üretilecek kaç tane üretim yapılacak ( 2 ay içinde 1000 adet maske üreteceğim.) Maddi kaynaklar ölçülebilir hedefleri koymamız gereklidir.

Ulaşılabilir :

Bunu bir örnekle açıklamak gerekirsek örneğin 5 yıl içinde kuracağım şirketle Koç holdingi geçmeyi düşünüyorum. Evet, belki geçeceğim ama nasıl geçeceğim ciro olarak mı, çalışan sayısı olarak mı bunun içini dolduramazsak sadece laf salatasından ibaret bir sözden ileri gitmeyecektir. Ulaşılabilir veriler koyarak örneğin her ay maaşımdan 1000 TL bu projeye koyarak kaynak sağlayacağım. Bunun dışında 3 arkadaşım haftada 8 saat gönüllü olarak destekleriyle gibi realistlik olmak burada en önemlisi ve tüm verileri girdik.

İlgili :

İnsanlar ilgi alanından çıkıp dikkatleri başka yönlere kayabiliyor büyük düşünmeye başlıyor. Büyük düşünmek bazen insanın en büyük düşmanı oluyor. İlgi derken büyük resme bakmamız gerekli yani şu anki süreç doğru mu?  Örneğin Sinema açmaya karar verdiniz şuan en yanlış  zaman. Yada hali hazırdaki işinize paralel olması X üretim yaptığınız bir ürün var fakat hedefinizi alakasız bir sektörde verdiğiniz için hem maliyet hem zaman açısından zor bir hedef ama bunun yerine kendi sektörünüzle alakalı akıllı bir hedef koyabilseniz daha az kaynakla ve kısa sürede bu hedeflere ulaşabilirsiniz.

Zaman Sınırı:

Bir bitiş hedefi koymanız gerekli örneğin blog yazıyorsunuz ve her hafta 2 blog yazacağım. Bunun yanında ayda bir kez, yılda üç kez haftalık birer kez gibi zaman sınırları koymamız çok önemlidir. Akıllı Hedefler Örneği

Baştada belirttiğimiz gibi bir kalem ve bir kağıt alıp yukarda belirttiğimiz şekilde hedeflerinizi yazıya dökmeniz sizin zihninizi açacak. Belki burada bu maddi kaynağı söyledik fakat bu fazla yada zaman sınırı koyduk ama bu işi daha kısa sürede yapabilirim gibi kağıda dökerken çok daha farklı bakış açısıyla Akıllı hedefinizi revize etmiş olacaksınız.

ERSİN ERTENCAN

Söz Uçar Yazı Kalır…